Tlhekefetso ea lithethefatsi e ka hlalosoa feela e le mohlala oa tšebeliso e kotsi ea ntho efe kapa efe bakeng sa merero e fetolang maikutlo. "Lintho" li ka kenyelletsa joala le lithethefatsi tse ling (tse seng molaong kapa che) hammoho le lintho tse ling tseo e seng lithethefatsi ho hang.
"Tlhekefetso" e ka hlahisa hobane o sebelisa ntho ka tsela eo e seng e reretsoeng kapa e khothalletsoang, kapa hobane o sebelisa ho feta kamoo ho laetsoeng kateng.
E le ho hlaka, motho e mong a ka sebelisa lisebelisoa mme a se ke a lemalla kapa a ba le bothata ba ho sebelisa lithethefatsi, joalo ka ha ho hlalositsoe ho Buka ea Tlhahlobo le ea Statistical 5 (DSM 5).
Tšebeliso e Senyang ke Eng?
Ba boholong bophelo bo botle ba nka tšebeliso ea tšebeliso ea lithethefatsi e le ho tšela lithethefatsi hampe haeba tšebeliso e tsitsitseng e baka tšenyo e khōlō, e kang:
- Litaba tsa bophelo bo botle
- Bokooa
- Ho hloleha ho finyella boikarabelo
- Ho laola bokooa
- Sebelisa kotsi
- Litaba tsa sechaba
Ka mantsoe a mang, haeba u noa ho lekaneng hore u fumane li-hangovers; sebelisa lithethefatsi tse lekaneng tseo u li hlokang mosebetsing kapa sekolong; tsuba matekoane a lekaneng hore u lahlile metsoalle; kapa u noe kapa u sebelise ho feta kamoo u neng u rerile ho e sebelisa, tšebeliso ea hau ea lithethefatsi e ka 'na ea e-ba tekanyo ea tlhekefetso
Leha ho le joalo, mefuta e mengata ea tšebeliso e mpe ea lithethefatsi mokhatlong oa kajeno ha e bonolo.
Likotsi Tsa Meriana e seng molaong
Hangata, ha batho ba bangata ba bua ka lithethefatsi, ba bua ka tšebeliso ea lithethefatsi tse seng molaong. Boholo ba litsebi lefapheng la ho thibela tšebeliso e mpe ea lithethefatsi ba bolela hore tšebeliso leha e le efe ea lithethefatsi e seng molaong ke ho hlalosa tlhekefetso
Lithethefatsi tse seng molaong ha li fetole maikutlo a hao feela. Ba ka senya kahlolo ea hau, ba sotha maikutlo a hau, 'me ba fetola nako eo u arabelang ka eona, e leng tsohle tse ka u kotsing ea kotsi le kotsi. Lithethefatsi tsena li ile tsa e-ba molaong oa pele hobane li ka lemalla kapa li ka baka liphello tse mpe tsa bophelo bo botle .
Tšebeliso leha e le efe ea lintho tse seng molaong e nkoa e le kotsi '
Tšebeliso ea boithabiso: Na e mpe hampe?
Ba bang ba pheha khang ea hore ho itlosa bolutu, ho ithabisa ha lithethefatsi tse ling ha ho kotsi ebile ke feela tšebeliso e mpe, eseng ho hlekefetsoa. Mantsoe a mabeli a ba ts'ebelisang lithethefatsi ke ba tsubang matekoane. Ba pheha khang ea hore matekoane ha a lemale ebile o na le litšoaneleho tse ngata tse molemo, ho fapana le lithethefatsi tse "thata".
Empa lipatlisiso tsa morao tjena li bontšitse hore esita le matekoane a ka ba le liphello tse kotsi tsa 'meleng, kelellong le kelellong ho feta pele a lumela. Selemo se seng le se seng, liphuputso tse ncha tsa saense li fumana litsela tse ngata tseo matekoane a nako e telele a li sebelisang li kotsi bophelong ba hao.
Ho phaella moo, Mokhatlo oa Sechaba oa Tlhekefetso ea Meriana (NIDA) o tlaleha hore basebelisi ba matekoane ba ka ba ba itšetlehile ka kelello, kahoo ba lemalla. NIDA e lekanya hore motho a le mong ho ba supileng ba sebelisang matekoane ea fetoha ea itšetlehileng ka eena.
United States, lithethefatsi tse hlekefetsoang ka ho fetisisa tse seng molaong, ka tatellano, ke tsena:
- Masholu
- Methamphetamine
- Cocaine
- Hallucinogens
- Ecstasy kapa Molly
- Heroin
Mohloli ona o fana ka tlhahisoleseding e eketsehileng ka meriana e mengata-hangata e sebelisoang hampe, kamoo e sebelisitsoeng kateng, mabitso a bona a seterateng, le liphello tsa bona tse tahang le tsa bophelo bo botle :
Likarolo Tse Ling Tse Hlekefetsoeng: Ba Bang ha ba Sebelise Lithethefatsi ho Bohle
Joala, lithethefatsi, le meriana e mengata, li- inhalants le solvents, esita le kofi le sakerete kaofela li ka sebelisoa ho feta tekano.
Ha e le hantle, bana ba bangata ba qala ho kopana le tšebeliso e mpe ea lithethefatsi ka ho sebelisa lithethefatsi, kahobane feela ba fumaneha lihlahisoa tse ngata tse tloaelehileng tsa lelapa mme ka hona ba fumaneha habonolo.
Ka setso sa kajeno, hona joale re na le " lithethefatsi tse rarahaneng " le lithethefatsi tse entsoeng, tse kang fake cocaine ( salts ea bath ) le matekoane a maiketsetso , a ka 'nang a se ke a lumelloa ke molao, empa ka sebele a ka hlekefetsoa' me a ka ba kotsi haholo.
Hape ho na le lintho tse ka sebelisoang hampe tse se nang likamano tse fetohang maikutlo kapa lithethefatsi tse kang anabolic steroids . Tšebeliso ea li-anabolic steroids ho ntlafatsa ts'ebetso kapa ho hlahisa mesifa le matla ho hlekefetsa ka lebaka la litla-morao tse mpe tsa tšebeliso ea tsona, tse ka fokolang feela ho nyahamisang bophelong bo kotsing maemong a mang.
Haeba e ka u lematsa, esita le nako e telele, ke ho sebelisa lithethefatsi hampe.
Theorytically, hoo e batlang e le ntho leha e le efe e ka sebelisoa hampe.
E, Joala ke Meriana
Ha e le hantle, joala ke molao ho batho ba baholo ho feta lilemo tse 21 United States, 'me ha ho letho "le fosahetseng" ka ho ba le lino tse peli le metsoalle kapa ka nako e' ngoe. Empa, ha e nke joala haholo ho fihlela boemong bo kotsi ba ho noa , 'me ke ha tšebeliso e mpe ea lino tse tahang e ka fetoloa joala hampe.
Ho noa lino tse hlano kapa ho feta bakeng sa banna (tse 'nè bakeng sa basali) ka nako efe kapa efe e lutseng ho nkoa ho noa joala, e ka ba kotsi bophelong ba hao ba' meleng le kelellong ka litsela tse sa tšoaneng. Haeba ka linako tse ling u kopanela ho noa joala, joala bo sebelisoa ke tlhaloso ea joala hampe.
Nko ea Bokooa ke Bongata ba Meriana e Hlekefelitsoeng ka ho Fetisisa
Nicotine ke ntho e le 'ngoe e sebelisoang hampe ka ho fetisisa lefatšeng. Le hoja tsuba e fokotsehile lilemong tsa morao tjena, ho hakanngoa hore Maamerika a limilione tse 40 a ntse a lemaletse ho nicotine ho sa tsotellehe liphello tse kotsi tse phatlalalitsoeng.
Hape, hobane feela e le molaong, ha ho bolele hore ha o khone ho hlekefetsoa. Taba ea hore liphello tse fosahetseng tsa bophelo bo botle ba "nikotine" li nka nako e telele ho bonahatsa mohlomong li phetha karolo ea ho hlekefetsa ka ho feletseng tsuba.
Cafeine ke Eona e Sebelisoang ka ho Fetisisa Meriana
Le hoja nicotine ke lithethefatsi tse hlekefelitsoeng ka ho fetisisa, k'hafeine ke meriana e fetolang maikutlo haholo mokhoeng oa lefatše. E, kankere e ngata haholo e ka ba kotsi bophelong ba hau. E 'nile ea amahanngoa le likotsi tse eketsehileng tsa kankere, lefu la pelo, le ho ba le bana ba sa tloaelehang ho kopanyelletsa le ho lieha ho emoloa le ho theola boima ba' mele.
Liphuputso li fumane hape hore ho na le kamano pakeng tsa tšebeliso ea caffeine le li-syndromes tse 'maloa tsa mafu a kelello, ho kopanyelletsa le lefu la ho robala le bakoang ke caffeine le boloetse ba ho tšoenyeha ka caffeine. Bakuli ba fumanoeng ba e-na le boloetse bo bakoang ke ho tšoenyeha ho tloaelehileng, ho tšoaroa ke lefu, lefu la pele la ho robala, le reflux ea gastroesophageal hangata ba eletsoa ho fokotsa kapa ho tlosa tšebeliso e tloaelehileng ea caffeine.
Na e U Etsa Kotsi?
Bakeng sa lintho tse ngata tsa molao, moeli pakeng tsa tšebeliso le tlhekefetso ha e hlake. Na ho na le lino tse peli letsatsi le leng le le leng ka mor'a mosebetsi ho senya kapa ho sebelisa hampe? Na u noa lipitsa tse peli tsa kofi hoseng, ho etsa hore letsatsi la hau le qale, ho sebelisoa kapa ho sebelisoa hampe? Na ho tsuba pakete ea lisakerete ka ts'ebeliso e mpe ea lithethefatsi letsatsi?
Ka kakaretso, maemong ana, ke motho feela ea ka tsebang hore na ho felisoa hokae le ho hlekefetsoa ho qala. Potso ea ho ipotsa ke, "Na see se etsa hore ke ntše kotsi?"
Mokhatlo o Hala Molemo oa Tlhekefetso ea Meriana
Ha ho tluoa tabeng ea lintho tse sa lumelloeng ke molao, sechaba se entse qeto ea hore tšebeliso ea bona e kotsi ebile e behile lithibelo tsa molao ka tšebeliso ea tsona. Sena ke ka bobeli ho sireletsa bophelo ba sechaba le thebe ea batho ka litšenyehelo tse amanang le lisebelisoa tsa tlhokomelo ea bophelo, lihlahisoa tse lahlehileng, ho ata ha maloetse, tlōlo ea molao le ho hloka bolulo (le hoja tšusumetso ea tlōlo ea molao ena e buletsoe ka phehisano e kholo).
Lentsoe le Tsoang ho
Na tšebeliso ea hau ea lithethefatsi e kotsi? Haeba u nahana hore sena se ka 'na sa e-ba' nete ho uena, ka sebele ha u mong. Ho ea ka likhakanyo tsa morao-rao, Maamerika a ka bang limilione tse 27,1-a ka bang a le mong ho batho ba bang le ba bang ba 10-ke hona joale ba sebelisang lithethefatsi hampe
Na u tsilatsila ho batla thuso bakeng sa tšebeliso ea hau ea lithethefatsi? Hape, ha u mong. Ka 2015, batho ba hakanyetsoang ke limilione tse 21.7 ba hloka phekolo ea lithethefatsi, empa ba limilione tse 3 feela ba fumane phekolo leha e le efe.
Haeba u lekile ho tlohela kapa ho itšeha 'me u fumane hore ha u khone ho etsa joalo, u ka' na ua leka ho etsa lintlha tse ling hape u ithute ho eketsehileng ka phekolo ea lithethefatsi .
Mohloli ona o ka boela oa u thusa: Na U Lemaletse ?
Lisebelisoa:
John Hopkins Lefapha la Lipatlisiso la Boipheliso le Boiketlo ba Meriana. "Ho itšetleha ka caffeine." Sehlooho sa 'nete 2016
Tlhekefetso ea Mesebetsi le Tsamaiso ea Ts'ebeletso ea Bophelo ba Mental. "Mesebetsi e Sebelisa Mathata." Mathata a ho Sebelisa Matso le Matsoho October 2015
Mokhatlo oa Lefatše oa Bophelo. "Tlhekefetso ea lithethefatsi." Bophelo bo Botle 2016